[#zwojtkowejbiblioteczki] Paweł Zych, Czasy Piastów. Tysiąc lat temu

 

Mam w swojej biblioteczce dwie rewelacyjne książki Pawła Zycha - Dobre czasy i Lepsze czasy - które pokazuję i polecam wszystkim. To książki uniwersalne, które budzą zachwyt mniejszych i większych czytelników, zainteresowanych tym, jak kiedyś wyglądało życie. Teraz natomiast, w roku tysiąclecia koronacji Bolesława Chrobrego na króla Polski, dostajemy do rąk kolejne wspaniałe dzieło - Czasy Piastów. Tysiąc lat temu.

W Wielkanoc 1025 roku, Bolesław Chrobry zostaje w katedrze gnieźnieńskiej koronowany na pierwszego króla Polski. Akt ten poprzedziły długie lata mozolnej budowy państwa, pełne trudów i ciężkich walk, ale też zwycięstw i sukcesów. Dziś wspominamy Bolesława przede wszystkim jako zręcznego wodza i polityka, zapominając często, że był on też świetnym gospodarzem. Jego rządy przyniosły dla Polski ogromne przeobrażenia w produkcji rolnej i hodowli, hutnictwie, wymianie pieniężnej, budownictwie, rzemiośle i handlu.

Stare struktury plemienne praktycznie przestały istnieć, nastała chrześcijańska religia, która stała się podporą książęcej władzy. Zmieniła się struktura społeczna, a także prawa i obowiązki poddanych. Można chyba powiedzieć, że nastały zupełnie nowe czasy. Czasy Piastów.

Niniejsza książka traktuje o gospodarce tamtej epoki. O tym, jak się wtedy żyło i pracowało zwyczajnym jej mieszkańcom.

Paweł Zych mieszka i pracuje w Poznaniu. To twórca komiksów i ilustrator. Zdobywca Grand Prix na Międzynarodowym Festiwalu Komiksu w Łodzi. Na stałe współpracuje z miesięcznikiem „Focus Historia”. W 2012 ukazał się nakładem wydawnictwa BOSZ „Bestiariusz słowiański” - leksykon demonologii słowiańskiej, jego współautorstwa. Książki autora, w tym najnowszą, znajdziecie na https://legendarz.pl/.

Dzięki pracy autora czytelnik ma niebywałą okazję spojrzeć wstecz i przyjrzeć się codzienności ówczesnych. Można ją dosłownie zobaczyć, dzięki rewelacyjnym, misternym ilustracjom, w których znaczenie ma każdy element. Dzięki nim łatwiej wyobrazić sobie, jak wyglądały układy miast, grodów i wsi, budynki mieszkalne czy pracownie rzemieślników. Bardzo podoba mi się stylistyka tych rycin, które są nieinfantylizujące i aż się proszą o uważne studiowanie.

W poprzednich książkach autor fabularyzował opowieść, dając nam jednego przewodnika. A właściwie osobę przyuczaną do swej roli, której objaśniano najistotniejsze sprawy - tym samym przekazując informacje czytelnikowi. Teraz nie mamy jednego, a wielu takich przewodników - zależnie od miejsca akcji i omawianego tematu. Uczymy się zatem z rozmowy kobiet na targowisku, wyjaśnień rzemieślnika, mnicha czy poborcy podatkowego. I nie tylko. I dzięki tej różnorodności zyskujemy możliwie przekrojowe pojęcie o sytuacji gospodarczej państwa w czasach Bolesława Chrobrego.

W roku milenium koronacji obserwujemy prawdziwy wysyp książek (i komiksów) o Chrobrym. Dla dorosłych i dla dzieci. I nie ma w tym nic złego, w końcu warto taką rocznicę świętować i poszerzać swoją wiedzę. A jednak drugiej takiej jak publikacja Pawła Zycha nie znajdziecie. I nie mówię tu tylko o nietuzinkowych, wysokiej klasy ilustracjach, ale o niebanalnym podejściu do tematu. Podczas gdy większość książek skupia się na życiorysie pierwszego króla Polski, Zych akcentuje, że do zdobycia korony nie wystarczyła jedynie charyzma Bolesława czy bitewne sukcesy, ale też silna gospodarka (potrzebna zresztą choćby do utrzymania wojska odpowiedzialnego za sukcesy). I to o niej przede wszystkim jest ta książka.

Dwadzieścia rozdziałów to podróż przez dwadzieścia różnych miast (choć na ówczesne czasy słowo miasto to może jeszcze w wielu przypadkach trochę na wyrost), w których przyglądamy się różnym aspektom funkcjonowania gospodarki z czasów Piastów. Jest to też po części podróż w czasie od roku 1025 do 1000, pokazująca to, co stanowiło o stabilności państwa. W książce przeczytamy o podatkach, rolnictwie, klasztorach, lasach, handlu. O wałach obronnych, kamiennych świątyniach, kuźnicach, garbarniach i szewcach. O pogańskich kapłanach i religii oraz o niewolnictwie.

Książkę można czytać jednym tchem, a potem zatrzymać się i analizować różne drobniejsze elementy. Studiować ilustracje, szukać więcej informacji na interesujące nas tematy. Powtórzę też to, co pisałam o książkach autora wcześniej -te publikacje bardzo kojarzą mi się z wydawaną lata temu serią w czerwonych okładkach Tak żyli ludzie, z tym że Paweł Zych gwarantuje jeszcze lepszą jakość i wizualną, i merytoryczną (i to popartą ilustracją). To wiedza, której nie wyniesie się ze szkoły, podana przystępnie, pełna ciekawostek i... bardzo estetycznie zwizualizowana. A książka jest ponadczasowa, bo zainteresuje zarówno młodszych, jak i starszych czytelników. Jak dla mnie - rewelacja i obowiązkowy egzemplarz w biblioteczce. Lepszej nie znajdziecie.

Autor: Paweł Zych
Tytuł: Czasy Piastów. Tysiąc lat temu
www.legendarz.pl

Egzemplarz recenzencki.