[#cotamwkomiskie] Jonathan Fetter-Vorm, Droga na Księżyc. Apollo 11 i marzenia o lotach kosmicznych [Copernicus Center Press]

 

Po dobrym wrażeniu, jakie zrobił na mnie komiks Jonathana Fettera-Vorma pt. Trinity. Historia, która zmieniła losy świata, wiedziałam, że chętnie sięgnę po kolejne dzieła autora. Nie przeszłam więc obojętnie nad premierą publikacji Droga na Księżyc. Apollo 11 i marzenia o lotach kosmicznych, która również znalazła się w mojej biblioteczce.

Pewnego letniego wieczoru w 1969 roku dwaj mężczyźni zeszli po drabince, by stanąć na pylistej powierzchni zwanej Morzem Spokoju i tym samym zrealizować odwieczne marzenie ludzkości. Gdy Neil Armstrong i Buzz Aldrin postawili stopy na księżycowym gruncie, Srebrny Glob przestał być tajemniczym, mitycznym miejscem. Stał się naszym przeznaczeniem. Droga na Księżyc zajmująco opisuje niesamowite dzieje Księżyca i ludzi, którzy jako pierwsi dotarli na jego powierzchnie. Dzięki barwnym ilustracjom i dbałości o szczegóły Jonathan Fetter-Vorm wyczarowuje tętniąca życiem historie wizjonerów, naukowców, konstruktorów i śmiałków, którzy wysłali statek Apollo 11 w legendarna podróż. Od mędrców starożytnej Babilonii po szpiegów z okresu zimnej wojny, od niezwykłych odkryć Galileusza po przygnębiająca spuściznę hitlerowskich zbrodni, od zdumiewających wyczynów astronautów – opisanych ich słowami – po genialne rozwiązania anonimowych inżynierów, Droga na Księżyc wyjaśnia wszystkie aspekty ery kosmicznej. Ponadto wstęp do komiksu napisał sam Michael Collins – trzeci uczestnik pierwszej załogowej wyprawy na Księżyc, pilot modułu dowodzenia Apollo 11.

Podobnie jak w przypadku Trinity, punktem wyjścia do opowieści jest tu przełomowy moment w historii kosmicznego wyścigu, który Amerykanie raz po raz przegrywali, by wreszcie zdobyć laur pierwszeństwa, wysyłając lot załogowy na satelitę naszej planety. Jednak cała opowieść nie zamyka się wyłącznie na opisie misji Apollo 11, a dotyka wielu różnorodnych kwestii.

Autor w kolejnych rozdziałach przetyka kolejne fragmenty opowieści o wyprawie Armstronga, Aldrina i Collinsa historiami całego kosmicznego wyścigu, w którym prym wiodły ZSRR i USA, ale też zgłębia fascynację człowieka srebrnym globem. Odwołuje się do najdawniejszych mitów, pierwszych naukowych odkryć, by przybliżyć czytelnikowi pozornie zawiłe kwestie techniczne, jakie wiążą się z kosmicznym wyścigiem.

Fetter-Vorm po raz kolejny udowadnia, że komiks jest doskonałym narzędziem do opowiadania nie tylko błahych, służących rozrywce historyjek, ale też wpisywać się w nurt reportaży i opowieści non fiction, objaśniających czytelnikowi interesujące i wcale niełatwe zagadnienia. Droga na Księżyc jest publikacją dopracowaną merytorycznie, ściśle opartą na wiarygodnych źródłach i opatrzoną solidną bibliografią. Odtworzone z dbałością dialogi znajdują swoje potwierdzenie w dokumentach, a kwestie techniczne i naukowe znajdują swoje wierne, choć przystępne odbicie. Odbiorca może skończyć lekturę z poczuciem, że przeczytał pracę popularnonaukową.

Bardzo podoba mi się, że nie jest to anachroniczny dyskurs chwalący jedynie wielkość amerykańskiego snu o kosmosie, ale pozycja przywracająca pamięć o roli kobiet w procesie przygotowawczym i przypominająca o niesprawiedliwości na tle płciowym i rasowym, tak charakterystycznej dla tamtych czasów. Bo choć symbolem wyprawy na Księżyc stało się trzech białych mężczyzn, to za ich plecami stoją całe rzesze ludzi, którzy mogli i nie mogli realizować swojego marzenia o udziale w przedsięwzięciu. 

Wizualnie to również pozycja przemyślana. Rozdziały są monochromatyczne, ale każdy ma swoją własną barwę przewodnią. Kreska jest wyrazista, dokładna tam, gdzie wymagane jest mocniejsze odwzorowanie rzeczywistości.

Jest w tej publikacji więcej narracji niż dialogów, co nietypowe dla tej formy przekazu, stawiającego przede wszystkim na wypełnione akcją kadry i konwersacje bohaterów, ale dzięki temu przekaz jest przejrzysty i zachowuje swój informacyjny walor. Popularnonaukowy, skupiony na faktach ton odciążają dialogi właśnie, dzięki czemu całość czyta się rewelacyjnie. Płynnie, a zarazem interesująco. A ponieważ dialogi także oparte są na zachowanych zapisach i relacjach, czytelnik staje się poniekąd świadkiem tamtych wydarzeń.

To wciągający komiks popularnonaukowy ukazujący tytułową opowieść w szerokim kontekście, odwołującym się do historii, a nawet mitologii dawnych cywilizacji. Przybliżający czytelnikowi temat w sposób wszechstronny i przystępny zarazem. To fascynująca, świetnie przygotowana publikacja.  Komiksowa forma nadaje przekazowi lekkości i czyni relację bardziej przystępną i atrakcyjną dla potencjalnego odbiorcy. A dzięki temu, że wykorzystuje wszystkie atuty medium, jakim jest komiks, staje się dziełem odpowiednim dla każdego. Mogą po niego sięgnąć zarówno dorośli, jak i nastoletni odbiorcy. Jestem ponownie pod wielkim wrażeniem pomysłu i wykonania.

Autor: Jonathan Fetter-Vorm
Tytuł: TDroga na Księżyc. Apollo 11 i marzenia o lotach kosmicznych 
Tłumacz: Bogumił Bieniok, Ewa L. Łokas
Wydawca: Copernicus Center Press

Egzemplarz własny