Fonda Lee, Wojna o jadeit [MAG]

 

Z pewną obawą podchodziłam do cyklu Fondy Lee o zielonych kościach, ale od pierwszego tomu właściwie nie mogłam się oderwać. Stąd właściwie bez zwłoki sięgnęłam po Wojnę o jadeit, która nie zawiodła moich nadziei.

Na wyspie Kekon rodzina Kaulów jest uwikłana w gwałtowny konflikt o panowanie nad stolicą oraz o dostęp do magicznego jadeitu, zapewniającego wyszkolonym wojownikom zielonej kości nadludzkie moce, na które mieli monopol od stuleci.

Poza granicami Kekonu zanosi się na wojnę. Na wyspę pożądliwe spojrzenia kierują potężne mocarstwa oraz żądni zysku przestępcy. Jadeit, najcenniejszy kekoński surowiec, może zapewnić im majątek i umożliwić zdobycie przewagi nad rywalami.

Otoczona ze wszystkich stron rodzina Kaulów jest zmuszona zawrzeć nowe, niebezpieczne sojusze, stawić wrogom czoło w ciemnych ulicach oraz zapomnieć o honorze, by zapewnić przetrwanie sobie i wszystkim kekońskim zielonym kościom.

Wojna o jadeit to drugi tom Sagi o Zielonych Kościach, trylogii o rodzinie, honorze, a także o tych, którzy żyją i umierają w zgodzie ze starożytnymi prawami krwi oraz jadeitu.

Przy pierwszym tomie już pisałam, że to taka fantastyka z gangsterskim sznytem i to się nie zmienia. Kekońskie klany działają na granicy prawa, a czasem i ją przekraczając, walcząc o wpływy i zasoby. Lee udało się ze znanych i sprawdzonych schematów oraz motywów stworzyć oryginalną, interesującą opowieść ze przemyślanie wykreowanym światem.

W tomie drugim autorka pokazuje klanową wojnę, która rzadko przejawia się w fizycznej przemocy, ale przypomina dosłownie zimną wojnę między mocarstwami. Wyścig gospodarczy wspierany jest PR-owymi kampaniami, klany lobbują, włączają się w politykę, negocjują z przedstawicielami innych państw i rozwijają swoje interesy poza granicami, próbując się odnaleźć w miejscach, gdzie najważniejsze dla Kekończyków wartości są postrzegane jako wady lub coś złego. 

Świetnie udaje się autorce snuć wielowątkową opowieść, otwierając różne pola opowieści i poruszając się na złożonej sieci relacji klanowych i pozaklanowych. Jednocześnie wojna między Górą i klanem Bez Szczytów przeplata się tu z knowaniami bezklanowców i "zwykłych" przestępców oraz obcych mocarstw. Lee doskonale się w tych zagadnieniach porusza, tworząc jednocześnie wciągającą opowieść i przestrzeń do refleksji i konflikcie tradycji z nowymi wpływami, o zachowaniu kulturowej tożsamości i konieczności otwierania się na nowe, o granicach asymilacji, o rzeczywistości funkcjonowania różnych pokoleń emigrantów. Jednocześnie unika pułapek zero-jedynkowego przekazu, doskonale budując całą paletę niuansów.

Lee nie rozbudowuje w tej części systemu magicznego, ale zgrabnie wykorzystuje to, co wykreowała w pierwszej części. To znamienne, bo nie maskuje magią niedostatków fabuły, a także nie czyni z niej - nomen omen - magicznego remedium pozwalającego protagonistom uniknąć pułapek i niebezpieczeństw. Moc jadeitu nie jest "ostatecznym rozwiązaniem", a jedynie atutem, który czasem potrafi być źródłem największych problemów.

To fantastyka ambitna, opierająca się na solidnej fabularnej konstrukcji, przemyślanej mechanice świata i niejednoznacznych bohaterach, a nie romansie czy "epickim" konflikcie dobra ze złem. Wielowątkowa i skłaniająca do refleksji fabuła nie daje łatwych odpowiedzi, a zmusza do patrzenia z różnych perspektyw. Napięcie podsyca niepewność co do losu postaci, bo Lee już udowodniła, że nikt nie jest całkiem bezpieczny. Angażująca emocjonalnie fabuła nie pędzi na łeb na szyję, jedne wydarzenia toczą błyskawicznie, inne rozpisane są na miesiące i lata, przez co historia zdaje się realistyczna mimo fikcyjnego charakteru. I znów - mimo objętości - czyta się ją błyskawicznie, bo zwyczajnie nie można się oderwać.

Autor: Fonda Lee
Tytuł: Miasto Jadeitu
Seria: Saga i zielonych kościach
Tłumacz: Michał Jakuszewski
Wydawca: Wydawnictwo MAG

Egzemplarz własny